Tarım ve hayvancılığın yaygınlaştığı son yıllarda koyun yetiştiriciliği yapmak doğru hamlelerle yüksek kazançlı bir iş olacaktır. Bizler de koyun yetiştiriciliği yapmak isteyenler için çeşitli araştırmalar gerçekleştirdik. Bu yazımızda özetle “koyun bakıcısı günlük masrafı“, “koyunların yıllık maliyetleri” ve ”100 koyunla yılda kaç para kazanabilirsiniz“ konularına açıklık getireceğiz. Koyun yetiştiriciliği ile ilgili tüm detayları bu köşe yazımızda bulacaksınız.

Koyun Çiftliği Nasıl Kurulur?

Koyun yetiştiriciliği her iş sektöründe olduğu gibi ciddi bir iştir. İş yükü meşakkatlidir. Bu nedenden dolayı öncelikle bu işi niçin yapmak istediğinize karar vermelisiniz.

Koyunu yalnızca et, süt, peynir gibi kişisel ihtiyaçlarınızı karşılamak için yetiştirebilirsiniz.

Koyundan elde edeceğiniz eti ve sütü satmak ve bu doğrultuda ticaret yapmak için yetiştirebilirsiniz.

Et ve süt haricinde koyunların deri ve yünlerini satarak ticaret yapabilirsiniz.

Eğer bu işi ticari amaçlı yapmayı planlıyorsanız hem büyükbaş hem de küçükbaş hayvanları aynı anda yetiştirmek konusunda biraz zorlanabilirsiniz. Çünkü bu tarz hayvanların yetişme alanları birbirinden farklıdır. Böyle bir ticari işletme yüksek miktarda sermaye gerektirir. Ancak daha düşük sermayeler ile yalnızca koyun yetiştiriciliği yapmak mümkündür.

ÖNEMLİ: Bu yazımız yalnızca maliyet üzerinedir. Yazımızın ilerleyen bölümlerinde yetiştiricilik için bölge seçimi ve koyun yetiştiriciliğinde ırk seçimi konularına değinilmeyecektir. Şayet bu konular hakkında bilginiz yoksa;

Koyun Yetiştiriciliği Nasıl Yapılır? Nasıl Başlanır?” köşe yazımıza buradan ulaşabilirsiniz.

Koyun Çiftliği için Mekan Seçimi” köşe yazımıza buradan ulaşabilirsiniz.

Koyun yetiştiriciliği yapmak için;

1. Satın almayı planladığınız koyunların maliyetleri,

2. Hayvanların barınmaları için kurulacak işletme ve işletme giderleri,

3. Yem ve diğer malzemelerin bulundurulacağı alan için gerekli malzemelerin maliyeti,

4. Çit maliyetleri,

5. Aşı maliyetleri,

6. Yem masrafları,

7. Veteriner giderleri gibi masrafları karşılamanız gerekmektedir.

Bu maliyet kalemlerini karşılayabilecek yeterli sermayeye sahipseniz şimdi cevaplamanız gereken soru kaç koyun ile bu işe başlayacağınızı belirlemeniz. Biz sizler için 100 koyun ile başlarsanız ne kadar sermaye gerektiğini bu yazımızda hesaplayacağız.

100 Koyun Yıllık Maliyet Hesaplaması

Koyun barınaklarının yapılmasında son zamanlarda genellikle çadır tipi sistemler ya da prefabrik yapılar sıkça tercih edilmeye başlamıştır. Bu türde yapılar soğuğa ve sıcağa karşı dayanıklı olmanın yanısıra küçükbaş hayvan yetiştiriciliğine başlarken oldukça uygun maliyetler ile kurulum yapmanıza olanak sağlar.

100 koyun yetiştiriciliği için ağılımızı iklim koşulları da el veriyorsa çadır sistemi ile kurmanın maliyet hesaplaması;

Hayvan başına 1,5 metre kare yer kapladığını varsayarak bu sonuçla bize gerekli alan minimum 150 metrekare olarak karşımıza çıkar. Ancak burada dikkat etmemiz gereken bir diğer konu ise gebe ve emziren koyunlar olacaktır. Bu koyunlar için gerekli alanı 2,50 metrekare olarak hesaplıyoruz. Bu konuyu da göz önünde bulundurmanız çok önemlidir. Çünkü bu koyunların kuzulayacakları zamanı da göz önünde bulundurmamız gerekiyor. Ağılımızın içine koyacağımız diğer gerekli malzemelerle birlikte 250 metrekare alan için ortalama kabaca 45 bin TL maliyet gerekli olacaktır. Burada çıkan maliyete çiftliğin kurulacağı arazi giderleri dahil değildir. Bu giderler bölgelere göre değişiklik göstereceğinden ve araziyi ayrıca satın alma yerine kiralama yapmayı da tercih edenler olabileceğinden maliyet hesaplamasına eklenmeyecektir.

100 hayvan için fiyat hesaplaması yapabilmek için ırk seçimi önemlidir. Hayvanların fiyatları ırka göre değişiklik göstereceğinden yapacağımız minimum hesaplamayı yerli bir koyunun ortalama fiyatına göre hesaplıyoruz;

Hayvan başına 1.500 TL olduğunu düşünerek 100 koyun için 150 bin TL maliyet gereklidir.

Yem fiyatlarının maliyet hesaplaması;

Koyunların beslenme maliyeti: Koyunlarımızın beslenmesini hesaplarken yalnızca kapalı sistemte yetiştiricilik yaparsak maliyetlerimiz oldukça yükselecektir. Bu sebeple yarı zamanlı meralama yapmanızı öneriyoruz. Yani 6 ay meradan faydalanıp 6 ay kapalı kapalı sistemde bakıldığını düşünürsek 1 hayvanın 1 yılda tüketeceği yem fiyatının maliyeti ortalama 300 TL gibi gerçekleşir. 100 koyunun yıllık yem tüketim maliyeti ortalama 30 bin TL olarak gerçekleşecektir. (Yani 12 aylık dönemin 6 ayı kış olduğu varsayılarak ve bu dönemde kapalı sistemde oldukları düşünülerek.)

ÖNEMLİ: Burada hesaplamamızı yaparken hem 6 aylık kapalı sistem maliyetimizi hem de 6 aylık meradan faydalanılan sistemin fiyatlamasını ayrı ayrı çıkardık. Bu maliyetin büyük kısmı olan 6 aylık kapalı sistemde, her bir koyun için günlük yem ve su ihtiyacının maliyetini 1,5 TL olarak hesapladık. Bu da sezonda alınan kaba yem ve kesif yemlerden hesaplanmıştır.

Kuzuların beslenme maliyeti: Burada hesaplamamızı yaparken yetiştirdiğimiz koyunların kuzulamaları da hesaplanmalıdır. Burada her koyun için kuzulama oranını yıllık 1,5 üzerinden hesapladığımızda kuzularımızın yıllık yem, ot, yonca gibi tüketimleriyle oluşacak maliyet ortalama kabaca 50 bin TL olacaktır.

Diğer giderler;

Personel: Maliyet tablomuzu 100 koyun üzerinden minimum olarak hesaplıyoruz. Bu sebeple personel gideri bu hesaplamaya dahil etmiyoruz. Siz varsa çalıştıracağınız personel giderlerini ayrıca bu maliterlere eklemelisizin.

Genel Giderler: Su ve Elektrik gibi giderlerimiz için ortalama 10 bin TL hesaplıyoruz.

Sağlık Giderleri: Veterine ve ilaç giderlerimiz için ortalama 10 bin TL hesaplıyoruz.

Yukarıdaki ortalama fiyatlarla 100 koyun için çiftçinin ilk yılını çıkarabileceği ve sahip olması gerektiği sermaye kabaca bir hesapla 295 bin TL olarak karşımıza çıkmaktadır.

100 Koyunla Yılda Kaç Para Kazanabilirsiniz?

Koyun yetiştiriciliğinden para kazanabilmek için detaylı bir araştırma yapmak ve en verimli hayvanları seçmek gerekir. Koyun; et, süt, derisi ve yünleri ile kazanç elde edebileceğiniz hayvanlardır. Koyunun et ve süt verimi kazancınızı belirleyecektir. Yıl içinde fazlası ile verim sağlayabileceğiniz koyun ırkları aşağıda listelenmiştir;

Menemen,
Asaf,
Corriedale,
Shrophire,
Dorper,
Columbia,
Romanov,
Bafra,
Orta Anadolu Merinos Koyunu,
Targhee,
Suffolk,
Karacabey Merinos Koyunu,

Normal, cinsi olmayan bir koyundan hesap yapacak olursak;

Etinden elde edebileceğimiz kazanç: Kuzuları kasaba göndereceğimizi düşünerek bir hesap yapalım. 100 koyun yılda ortalama 1,5 kuzulama şeklinde hesaplamıştık. İkiz doğum oranlarımızı ise hiç hesaplamaya dahil etmediğimizi varsayıyoruz ki mutlaka ikiz doğumlar da olacaktır. Yılda 150 sağlıklı kuzuyu kasaba gönderip kesim yaptığımızı düşünerek hesaplarsak; 150 kuzuyu x ortalama 45 kilogram x ortalama 25 TL kesim fiyatı = 168.750 TL gibi bir kazanç karşımıza çıkmaktadır.

Sütten elde edebileceğimiz kazanç: Bir koyun günlük ortalama 500-600 mililitre süt verebilmektedir. Bir koyundan günlük 500 mililitre süt alabiliyorsak 100 koyun 50 bin mililitre süt vermektedir. Sütün litresinin ortalama 3 TL olduğunu düşünürsek yıllık 100 koyundan 75 bin TL kazanç elde edebileceğiniz ortaya çıkmaktadır.

100 koyun için ortalama olabilecek yıllık kazançlar ve maliyet hesaplamaları yalnızca et ve sütten elde edeceğimiz kazançla bu şekilde karşımıza çıkmaktadır.